Арасында туған күн мен өлген күннің
(ал алдында аты-жөнің сыйып қалған)
сызықша тұр, сызық қой, минус белгің,
бұл белгіде бар өмір тұйықталған.

Бұл сызыққа кетті өткеннің бәрі кіріп,
Бәрі өтті! Кетті қардай қыстағы айқын.
Жоғалды, еріп кетті, кетті құрып,
Басқаға ұқсайтын һәм ұқсамайтын.

Мендегінің бәрі өлді! Оралмайды.
Махаббатым, қайғы, мұң, қызық та бар.
Ештеңе енді қайтып келе алмайды,
тек қос дата арасында сызық қалар.

«Ой-Зерек» радиобағдарламасының 2017 жылғы 23 қыркүйектегі шығарылымында 2-айналымның соңғы ойыны өтті. Қонаққа келген «Арулар» командасы (Әйгерім Кеулімжай, Бану Ергеш, Самал Алашбаева) ойынды 5:6 есебімен аяқтады.

1. Британ әншісі M.I.A.-ның (Матха́нги «Ма́йа» Арулпрагаса́м) алғашқы студиялық альбомы АЛЬФА деп аталады (латын қаріптерімен). Альбом атауы әншінің әкесі Arul Pragasam қолданған кодталған саяси лақап есімнен туған. Сондай-ақ, АЛЬФА деп аталатын шоу балет ұжымы, Бәйтерек тобының әні, Мұқағалидың өлеңі бар. АЛЬФАны атаңыз.
2. Антон Чехов өз әңгімелерінің бірінде қызыл, контузия алғандай, бұта арасынан шығып келе жатқан ОНЫ суреттейді. ОҒАН арналған Википедия парақшасында бірқатар африкалық және азиялық мемлекеттердің атаулары мен таңбалары жазылған. ОНЫ атаңыз.
3. Граф Григорий Александрұлының барлық тісі түсіп қалған кезде, ол жіңішке тілімдермен ет тіліп, ұнға малып, тұз, бұрыш салып, пияз қосып қуырып, кастрюльге салып, соус құйып, буға қоюды және 20 минут пісіруді өтінеді. Григорийдің фамилиясын атаңыз.
4. Бір әлеуметтік жарнама үндейді: «ИКС ішпе, ИКСпен жүрме, ИКС жаса». ИКСті атаңыз.
5. «Қалайышы, тігінші, сарбаз, тыңшы» (орысша нұсқасы «Тыңшы, шығып кет») фильміне берілген бір рецензияда былай деп жазады: «Тамаша түсірілген «Шерлоктан» кейін жұлдыз атанған Бенедикт Камбербэтч — мұнда бар болғаны үшінші ...". Үшінші не?
6. «Адам — құдайдың АЛЬФАсы» дейді Қадыр Мырза Әли. Ал Хабар арнасының сюжеттерінің бірі «Оқушы қыздың АЛЬФАсы Елбасының көңілін толқытты» деп аталады. АЛЬФаны атаңыз. (АЛЬФАмен дыбыс үндестігі сақталады)
7. Жансызда бір жансыз бар жалғыз аяқ, Басына қыстырғаны шиден таяқ.
Жалаңаш қойып тұтас өзге жерін, Беліне ораныпты аямай-ақ. Қазақ жұмбағын шешіңіз.
8. Таралған пікірге сүйенсек, америкалықтар оны сенімді болу үшін жасайды, орыстар қорыққасын жасайды, қазақтар абайлап, алдын-алу үшін жасайды. Ислам.ру-дың айтуынша, ғалымдардың өзі үшке жарылады: оның барлық түрі рұқсат, ешқандай түріне рұқсат жоқ, тек адамға қатыстысына рұқсат. Ол не?
9. Бұл адам Цезарь Борджиа кезінде белгілі бір уақыт әскери кеңесші қызмет атқарып, жауланған аймақтардың карталарын салады. Әскери бекіністер, су жолдары және жол желілері көрсетілген өңірдің тиянақты сызбаларының арқасында Ареццо қаласындағы көтерілісті басып тастаудың мүмкіндігі туды. Заманауи зерттеушілер бұл қаланың пейзажын ОСЫ ТУЫНДЫНЫҢ артқы көрінісінен көруге болады деп санайды. Қай туындының?
10. Захар Прилепиннің кейіпкерлері жәрмеңкені үздіксіз айналып өтіп жүреді. Және кейіпкерлердің бірі жылдам жүреді, ал екіншісі ақсақтап, әрең қозғалып келеді. Жазушы кейіпкерлерді ОЛАРға теңейді. Оларды бірнеше сөзбен немесе алфавитте қатар келетін әріптерден басталатын екі сөзбен атаңыз.
11. 23 қыркүйек күні. 1848 жылы 23 қыркүйек күні америкалық Джон Куртис (John Curtis) өз үйінде осы өнімнің алғашқысын өндірді. Оның фабрикасындағы төрт қазанның бірінде қоспа, қалғандарында жеңіл ароматизаторлар қосылған масса дайындалған. Алғашқы өнімдер «Ақ тау», «Қантты кілегей» и «Лулу қызылмиясы» деп аталған. Ал бұл өнімге алғашқы патентті 1869 жылы огайолық дантист алады. (Ал Қазақстанда осымен аттас елді мекен бар). Өнімді атаңыз.

Ойынның фейсбукте тікелей эфирі бар. Негізі, инстаграмда да ойын уақытында эфир болады.
Эфир аудиожазбасын ресми сайттан тыңдауға болады.

Алматы велосипедизацияға шындап кірісіп жатыр. Бірнеше жыл бұрын алдымен Абай даңғылында, кейін Тимирязев көшесінің бір бөлігіне веложол салынған еді. Биыл веложолақ түскен көшелер көбейді.

Соңғы салынған веложолдардың бірі Орбита ықшамауданы жақтан бастау алады. Әлгі атышулы трамвайдың жолы. Трамвай жабылған соң соның орнына веложол салуға шешім қабылданыпты. Биыл жазда басталған құрылыстың бір бөлігі аяқталды. Жалпы бұл веломагистраль Орбитаны Көкбазармен жалғауы керек. Қазір Орбитадан әл-Фараби атындағы ҚазҰУ алдына дейін велосипедпен тоқтамастан жетуге болады.
Бағыты: Саин (Торайғыровтан төмен) — Торайғыров — Каблуков — Өтепов — Атакент паркі — Тимирязев — ҚазҰУ аялдамасы. Болашақта жол одан әрі созылып, Байтұрсыновқа барып тіреледі. Ал Байтұрсыновтан Абайға дейін жол жасалып қойды.
Орбита ы/а (Торайғыров көшесі):Торайғыров, Каблуков көшесінде веложол бұрынғы трамвайдың линиясының үстіне салынды. Теміржол монтаждалған да жоқ, үстіне асфальт құйып тастады.
Торайғыровтан Каблуковқа өтетін тұс:Каблуковтан Өтеповқа бұрылатын тұс:Өтеповтың бойында жағдай сәл басқаша — бұрынғы трамвай жолы монтаждалды да, үстіне асфальт төсеп, машиналарды жіберді. Ал машинадан босаған жол жиегі велосипедшілерге берілді.
Өтепов көшесі: Велосипед жолы Өтепов бойымен келе жатады да, Жароковты қиып өтіп, Атакент паркіне кіріп кетеді. Парктің ішімен кесіп өтіп, Тимирязевтің бойындағы ҚазМұнайГаз жанармай бекетінің қасынан бір-ақ шығады. Бұрынғы «Студент» деген сауда орталығына кіріп-шығатын қақпа. Қазір ол ғимарат бұзылып, орнына «Атакент молл» деген сауда үйі ашылды.

«Атакент молл» С/Ү, веложол осы жерден үзіледі. Бірнеше метрден кейін екі-үш жыл бұрын салынған Тимирязев бойындағы веложол жалғасады:
Бір қуантқаны — жаңа велотрассаның бойына велосипед жалға алу нүктелері қойылды. Нүктелер санын білмеймін, бірақ жеткілікті. Жол бойында жиі кездеседі.


Енді аздаған статистика:
Орбита — ҚазҰУ бағытындағы веложолдың ұзындығы — 7 км
Орташа жылдамдық — 19-20 км/сағат
Арақашықтыққа кететін уақыт — 20-21 минут

Трассаның сапасына келсек — екіұдай пікірдемін. Торайғыров, Каблуков бойы вибрация туғызады. Жолы шоқалақ дей алмаймын, бірақ тегіс емес. Өтеповтың бойы жақсы. Әрі қарай Атакент паркінің іші де әртүрлі — кейбір учаскесі теп-тегіс, кейбір жерлері кедір-бұдырлы. Сосын бұрынырақ салынған Тимирязев бойындағы жол да аса тегіс емес. Дірілді велосипедке орнатылған камераның селкілінен байқауға болады.

Әрине жоқтан жақсы ғой. Шіли сынауға да болмас. Бұрын автомобиль жолымен де жүрдік қой. Қазір бөлек жолмен жүреміз, демек қауіпсіздік деңгейі де артты. Сондықтан жолдың салыну фактісінің өзіне майлы плюсті беруге болады. Тек осы жобамен айналысып жатқан компаниялар «Еуропалық стандартқа сәйкес» деп БАҚ беттерінде мақтана бермесе екен деймін. Иә, жол бар, бірақ еуропалық деңгейге әлі алыстау секілді.

Дейін/кейін форматы үшін алынған фотосуреттердің «дейіні» Яндекс-картадан, «кейіні» өзімдікі :)

Видеонұсқа:

2017 жылдың 13 қыркүйек күні бір топ жиһанкез Алматы облысының автожол желісіндегі қос бағыт бойынша жолға шықтық.
Бірінші топ — Алматы-Талдықорған бағытында, екіншісі — Алматы-Қорғас арасындағы автожолмен аттанды.
Жалпы, "Қазавтожол" ҰК мәліметінше, Алматы облысындағы жолдардың тәуір ахуалдағысы – 809 км (32%), қанағаттанарлық жағдайдағысы – 1440 км (56%) екен. Сонда жайы нашар 297 км (12%) қалады.

Талдықорған бағытындағы «Алматы — Қапшағай» жолының биылғы жаңалығы — желтоқсаннан бастап, еліміздегі кей жолдар секілді ақылы болуында.

24 км-дегі жол айырығы.



Алматы қаласына кіреберістегі ақы алу аркаларын орнату.


Жаңа Арна селосы маңындағы жаяу жүргіншілердің жер асты өту жолы.






52-шақырымдағы жаңа «Заречный» жол-пайдалану пункті "Қазақавтожол" кәсіпорнына тиесілі.
ЖПП-де бірнеше отбасы тұрақты ұрады, бірінші қажет дүниенің бәрі бар. Жол ақауы белгілі болса, олар бірден қызметке шығады. ЖПП қызметкерлері басқа уақытта жол бақылауымен айналысып, жол бойын арам шөптен отап, бөгде заттар мен қоқыстан тазалайды, дәретхана тазалығын қамтамасыз етеді, жол бойы объектілерін жуып, тазартады.


"Қазақавтожолдың" басты міндеті мен "Қазавтожолдан" айырмасын мына инфографикадан көруге болады.
Алматы облысындағы "Қазақавтожол" филиалы 2017 жылы өзінің «Кешенді мақсаттық бағдарламасы» аясындағы жөндеу жұмыстарын (ішінде жол шұңқырын бітеу, бедгі орнату, жол сызығын салу, т.б. бар) 138 %-ға орындап шығыпты.


Арқарлы асуы.


Арқарлы асуының демалыс алаңы.



Балпық би ауылының аймағындағы телім де аяқталып қалды.







Автожол, жалпы алғанда, тақтайдай тегіс деуге болады.
Оны қысқы мезгілге дайындап, күтіп ұстау да — "Қазақавтожолдың" мойнында. Облыста 2,5 мың автожолға қызмет көрсететін бұл ұйымның Алматы аймағында жалпы 5 жол пайдалану пункті, 8 жол пайдалану учаскесі, 1 орман алқапты телімі бар.

Күз түсіп, қыс жақындады. Ендеше, жол бойының жұмыстары жоспарға сәйкес тоқтаусыз тәулік бойы жалғасады деген сөз.

«Ой-Зерек» радиобағдарламасының 2017 жылғы 9 қыркүйектегі шығарылымында 2-айналымның кезекті ойыны өтті. Қонаққа келген «Бақсы» командасы (Алдан Жылгелді, Абылай Әділханов, жаңа құрамда — Ерлан Оспан, Айымзада Сәндібаева) 4:7 есебімен жеңіліп қалды.

1.Бірінші сұрақ. Философ Лосевтің пікірінше, этиканың АЛЬФАсы жақсылық пен жамандықтың шекарасын анықтаудан тұрады. Имам Мәмлүк Мұсаевтың айтуынша, қияметтің АЛЬФАсы — намаз. Психолог Римантас Кочюнастың ойынша, клиентпен кездесуде АЛЬФА құқығы консультантқа тиесілі. АЛЬФАны екі сөзбен атаңыз.

2.Интернеттік сленг құдіреті ме, осы жекпе-жек спорт түрінен бүкіләлемдік федерация өз атауын өзгертуге мәжбүр болды. Қандай спорт?

3.Есікте жасауыл бар екі қатар,
Барғанда ұрып-соғып қан қақсатар.
Ол адам /мүжіліп/, жәбірленіп тұрғанында,
Біреу кеп ар жағынан әрі тартар,
Алып барып онан соң қинап жанын.
Кездіріп талай өзен сайдың бәрін,
Ләззатын сол сайлары алып қалып,
Шығарып тастайды екен ғазиз тәнін.
Қазақ жұмбағы бұлай қандай процесс жайлы айтқан?

4.2013 жылы Прагада Чемпиондар лигасының жеңімпазы Андрей Шевченко, әлем чемпионы Роналдо, екі дүркін Олимпиада чемпионы, тау шаңғышысы Альберто Томба, «Үлкен дулыға» иегері Рафаэль Надаль, әлем және Олимпиада чемпионы, көгалдағы хоккейші Фатима Морейро де Мела қайырымдылық мақсатта Х-тен турнирге қатысты. Шевченко 2005 жылы Чемпиондар Лигасында Х істеген, ал Роналдо Бразилия үшін ешқашан Х жасамаған. Х-ті атаңыз.

5.Карталармен ойналатын «ойынында» ойыншыға шайқастар, әзәззілдік шиеленістер жасау және билікті бөлу арқылы 15 билік жетонын жинап алу керек. Алдыңғы сөйлемде қандай сөз тастап кеттік?

6.Өткен ғасырдың ортасында Еуропаның кей елдерінде символы — түйенің қаңқасы болып табылатын адамдардың өзіне қатысты әлеуметтік акциялар өтті. Ал ол акциялар неге / неге қарсы бағытталған?

7.«Буракумин» атты жапон кастасының ұрпақтары бүгінгі күні де жиі «таза емес» еңбекпен айналысады. Қазір олардың біразы алғашқылары ХХ ғасырдың ортасында пайда болған зиянды қалдықтар шығаратын кәсіпорындарда жұмыс жасайды.

8.Бұл кеңестік фильмнің титрлеріндегі заманауи шрифт шіркеулік славян қаріптермен кезектесіп келеді. Фильмді атаңыз.

9.«Қазақ қызы ұзатылғанша, негізінде, екі-ақ түрлі жұмыс істейді: /сөздер қалдырылған/, шай құяды. Жұмыстың басқа түріне қайын ененің қолында жаттығады» дейді Ғабит Мүсірепов. Кең таралған қазақ әнін еске ала отырып, тағы не істейтінін табыңыз.

10.Ньюфаундленд аралындағы Гандер қалашығы өткен ғасырдың 50 жылдары (әуе жолын игеруде) жоғары маңыздағы қала болатын, бірақ техниканың дамуымен өз маңызын жоғалтты. Алайда бірде (жаңа ғасырда) Гандер тағы да маңызды рөл ойнады. Гандердегі халық саны уақытша бір жарым еседен артық көбейген күнді — датаны нақты атаңыз.

11.Камагуэйдің тумасы Оскар Рене́ Бра́йсон Вида́ль — Бейжің Олимипиадасының қола жүлдегері, әлем біріншілігінің күміс жүлдегері, Орталық америка және кариб бассейні ойындарының чемпионы, Панамерика ойындарының екі мәрте жеңімпазы. Оның тағы қандай атағы бар екенін табыңыз.

Ойын аудиосын осы сілтемеден тыңдауға болады.

Ой-Зерек" радиобағдарламасының 2017 жылғы 2 қыркүйектегі шығарылымында 2-айналым жалғасты. Қонаққа келген «4ФМ» командасы 6:5 есебімен жеңіске жетті.

Әзілкештердің айтуы бойынша, бойдақтардың көпшілігі сұлу, ақылды және қамқор әйелі болғанын армандайды. Сол тұжырымға сенсек, үйленген еркектердің көпшілігі не армандайды?

Аңызды тыңдаңыз. Бірде Бодхидхарма 9 жыл бойы үңгірде дуал қабырғаға қарап, медитация жасайды. Бір уақытта ол сергек отыра алмайтынан, ұйықтап бара жатқанын түсініп, өз қабағын кесіп алады. Кесіп алады да, лақтырып тастайды. Лақтырылған жерде не өсіп шығады?

Қазақ жұмбағын шешіңіз:
Жалғанда бір нәрсенің үш аузы бар,
Екі аузы тар, бір аузы адам жұтар.
Көз салып айналама қарап тұрсам,
Халайық адамзаттың бәрін де бар?

Осы аптада Останкинода гроссмейстер Юрий Авербах пен разрядшы Михаил Осиповтың арасында шахмат матчы өтті. Жеңіске Михаил Осипов жетті. Олардың, шахматшылардың бір көрсеткіш бойынша айырмашылығы 91-ге тең. Ол қандай көрсеткіш?

«Иллюзионист» мультфильмінде аспаз әйел бас кейіпкерге майлы, нәрлі көже ұсынады. Кенеулі түскі ас дәмесінен туған шаттық сезімін фокусшының ОНЫ таба алмауы ғана қапа қылып, тұмшалап тұр еді. НЕНі таба алмайды ол?

Кеңес кезеңінде Қазақстанда мұндай маңызды оқиға 1926 жылы, 1937 жылы және 1978 жылы орын алды. Ал тәуелсіз алғаш Қазақстан мұны 1993 жылы жасады. Қандай оқиға?

Бір қатыгез шах Бұқарада жұбайын жазалауға бекінеді. Өлім күткен жазалау орнына әйел әсем көйлектері мен белдемшелерін киіп келеді және ерінің үкімін өзі орындайды, әйтсе де тірі қалады. Бұл тапқыр әйел өз киімін не есебінде пайдаланады?

Кәдірбек Сегізбайұлының 1976 жылғы әңгімесінен әр жерінен үзінді келтірейін.
«Ол бүгін ала-таңмен таласа тұрып… бұрын сатып алып қойған киімдерін де өзі тауып алды.… Екі-үш айтқызбай жуа қоймайтын беті-қолын да сабындап әбден тазалады… Оның таңертеңгі асын да жөндеп іше алмай алабұртып отырғанын Нұрбек жақсы аңғарған. Ақыры Әмір жылдай созылып кеткен соңғы сағаттың шабандығына зығырданы қайнағандай аулаға шығып кетті. Сол кезде ақ күшігі күндегі әдеті бойынша өзен жағалап, балық аулаймыз ба, немесе асыр салып, доп қуамыз ба дегендей аяғына орала берді. «Жоқ, Саққұлақ, енді екеуміздің бірге ойнауымыз ұяттау болады...»
Әңгіменің атауын екі сөзбен атаңыз.

Бірнеше жыл бұрын желіде белгіді компаниялардың дағдарыстық логотиптерінің жинағы пайда болды. Кризиске байланысты, мысалы, «Apple» компаниясының логосы екі жағынан тістелген алма түрінде бейнеленді. Логотипі жазудың соңына қарай бұлдырайтын (грекше атаулы) компанияны атаңыз.

Борис Акуниннің театр туралы романы бар. Сол кітаптың иллюстрациясында Акуниннің өзі өзге әртістермен бірге бейнеленген. Кімнің кейпінде?

Ибн Аббастың жеткізуі бойынша, «Алла елшісі аяғымен қойдың тұмсығын басып, БІРДЕҢЕ ІСТЕП ТҰРҒАН адамның жанынан өтіп бара жатады. Ал қой әлгі адамға қарап жатады. Пайғамбарол адамнан: «Жануарды жерге жатқызардан бұрын жасамадың ба мұныңды? Сен оны екі мәрте өлтіргің келе ме?!» дейді. Адам не істеп тұрған?

Тікелей эфир видеолары фейсбукте және инстаграмда шыққан болатын.
Ойын аудиосын мына сілтемеден ресми сайттан тыңдай аласыздар.

9 шілде Астана қаласындағы Жерұйық паркінде пикник-стайл ойын өтті. Командалар ерлер мен әйелдерге бөлінді. Тартысты өткен ойында 13:12 есебімен арулар жеңіске жетті.

1. Британ жазушысы Квентин Крисп адамның жазушы болуына үш себеп бар дейді. Бірінші себеп – адам маңызды бірнәрсе айтқысы келгендіктен, екінші – суық қыстың кешінде адам басқа ештеңемен айналысуға ниетсіз. Үшінші себепті атаңыз.

2. Журналист Джозефус Дэниелз «Бұлар дипломаттардың қателіктерін дұрыстау үшін жиналған адамдар», — деп кімдер жайлы айтқан?

3. Венесуэланың ауылдарында және кейбір қалаларында да қолға үйретілген жыландар бар. Олардың арнайы міндеттемелері де жоқ емес. Бұндай міндеттемелерді бізде қандай жануар атқарады?

4. Африкалық гелада маймылдары үлкен үйірмен өмір сүреді. Ғалымдардың зерттеуінше, африкалық қорқаулар, гелада маймылдары көп шоғырланған жерлерде антилопаларға көп шабуыл жасайды. Маймылдар қорқауларға қалай көмектеседі?

5. Бұл кішкентай шарды үлкен шардың үстіне қойып, кейін, үлкен шарға тиіп кетпейтіндей етіп кішкентай шарды арнайы нәрсемен соғып ойнайтын ойын. Осы ойындағы үлкен шарды біз қалай атаймыз?

6. Алхимиктер элемент атауларын өздерінше түрлі шифрлеген. Мысалы: темірді – «Тифон сүйектері», мысты – «ұйыған қан» деп атаған. Ал «қашқын» немесе «жұқа бұлт» қандай затты атаған?

7. Неліктен барлық делік еуропалық туристер, Делидегі Кхари Баоли базарына кірген сәттен бастап жөтеліп немесе түшкіреді?

8. Франклин де, Вашингтон да бәріне танымал президенттер. Олардың жасаған істерін саралай отырып, қайсысы көбірек пайдасын тигізгенін анықтау қиын екені сөзсіз. Алайда Франклин Вашингтонды бір көрсеткіш бойынша тура жүз есеге асып кеткен. Бұл қандай көрсеткіш?



9. «GeoFocus» (ГеоФокус) журналында бұл нәрсе, әлем тарихы жазылатын сия деп бейнеленген. Бұл не нәрсе?

10. Ежелгі грек ойшылы Архимед: «Сіздер ұзындығына әсер ете алмайсыздар. Бірақ тереңдігі мен кеңдігі өз қолыңызда» деген пайым айтты. Архимед осы анықтаманы неге байланысты айтқан?

11. Каратэның негізін қалаушы адам — Гитин Фунакосидің айтуынша: «Есіңде болсын: каратэ жолы бас июден басталып...» Сұрақ, немен аяқталады?

12. Қырым татарларының жұмбағын шешіңіз: Әлемді бүркеп тастайды, ал теңізді жаба алмайды.

13. Әдетте бухгалтерлер, өз кітапшаларына есеп жүргізу барысында, сатылым жағынан алғанда сәтсіз болған күндерді қызыл түспен белгілеп отырған. Ал сәтті күндерді қандай түспен белгілеген?

14. Графиня Софья Потоцкая құмар ойындарын ойнағанды жаны сүйетін. Бұл әдетін қойғызу үшін діни қызметкерлер оны тәртіпке шақырады. Графиня болса бір жыл бойына ойын орындығына отырмаймын деп уәде берді. Бұл мерзім оған ұзақ болып көрінгенімен, ол келісімді бұза алмады. Ол бұл жағдайдан қалай сытылып шықты?

15. Африканың суахили тайпасында, алғашқы адам жерге аспаннан түсті деген аңыз бар. Оған аспаннан түсуге кім көмектесті?

16. Рюноске Акутагава: «Адамның өмірі сіріңке қорабы іспетті. Оған асқан жауапкершілікпен қарау күлкілі, ал жауапкершіліксіз қарау ...» Акутагаваның сөзін аяқтаңыз.

17. Алтайлық бақсы күндізгі мейірімді аруақтармен байланысқанда бүркіттің қауырсындары бар киім киеді. Ал түнгі теріс күштермен байланысқанда қай құстың қауырсыны бар киімді киеді?

«Ой-Зерек» радиобағдарламасының Астана күніне арналған арнайы жобасында (2017 жылғы 8 шілде) ойыншылар мен жүргізушілердің құрамасы 12 сұраққа жауап беріп, 10:2 есебімен жеңіске жетті. Әр ойыншы өз сұрағында жүргізушінің рөлін атқарды.
Сауалдар әлем астаналары және қазақ тарихы мен дүниетанымына қатысты болды.

By asaubota :
Қай елдің халқы астаналарын қысқаша Тана деп атайды? Ақын Агостиньо Нето бұл елді сұрақ белгісінің жанындағы нүктеге теңейді.

Аралия, Қазақстания, Гумилев, Пацаев, Байқоңыр, Қырғызия, Шумерия, Ватикана, Барселона, Википедия. Мен ненің атауларын оқып шықтым?

By Meirambek :
Х-тер — осы ғимарат құрылғыларының бірі. Бұл жұмбақ ғимараттағы олардың саны 5-еу және олар 60 градуста қозғалады. Мұндай ерешке Х-тері бар ғимараттар Астанадан басқа Париж бенен Лас-Вегаста қана бар. Ерекше құрылғысы бар ғимаратты атаңыз.

1808 жылы бір елдің корольдік отбасысы қарсылас жаудың әскерінен қашып, Х атты қалаға келіп пана тапты және өз елінің астанасы ретінде жариялады. Бұл қала 1822 жылға дейін, Еуропа тарихында Еуропа континентінде орналаспаған жалғыз астана ретінде тарихта қалды. Х қаласын табыңыз.

By Basic :
ХХ ғасырдың басында Барлыбек Сырттанов "Қазақ елінің Уставы" аталатын құжатты əзірлейді. Аталған құжаттың бір бабында елдік рəмізі ретінде қазақ елінің туын сипаттап өтеді. Қазақ елінің исламға берілгенін, байтақ даласын, азаттық үшін төгілген қанды айта отырып, тудың нақты сипатын анықтайды. Осы айтылған символдық мəндерге қарай отырып қазақ елінің сол кезде белгіленген туын сипаттап беріңіз.

1924-25 жылдары Түркістан Автономиясы ыдыратылып, орнына ұлттық республикалар құру қаулысы мақұлданады. Осы жəне басқа да себептерге байланысты Қазақ автономиясының астанасын Орынбордан басқа қалаға ауыстыру қажеттілігі туындайды. Кандидат қалалардың қатарында Ақмешіт (Қызылорда), Ташкент, Түркістан жəне Х қаласы да ұсынылды. Х қаласын ұсынған Сəдуақас Смағұлдың пайымдауынша бұл қала географиялық орналасуына байланысты астана болуы тиісті еді. Х қаласын табыңыз.

By Karakyz :
Алғаш рет Парижде көрмеге қойылып, кейін Дохаға көшірілген бұл ескерткіште Х-тер арасында 2006 жылы орын алған қақтығыс бейнеленген. Париждегі көрменің ұйымдастырушысы бұл ескерткіш туралы: "Әдетте ескерткіштер жеңісті ұлықтау үшін қойылады, бірақ бұл — жеңілістің құрметіне қойылған ескерткіш" дейді.
Ал Дохадағы көрмені ұйымдастырушы «Біз Х-терге кейде құдайлар сияқты қараймыз, бірақ бұл ескерткіш Х-тердің жәй ғана адам екенін көрсетеді» дейді.
Ескерткіште бейнеленген қақтығысты табу арқылы, Х-тердің кім екенін айтыңыз.

Керекинфо.кз порталында Х туралы жазба бар. Пост авторының айтуы бойынша, Х оның ұлына қатты ұнапты. Алайда, сұрақ авторының пікірінше, Х-те қорқыту, жануарларға қатыгездік жасау, рэкет сияқты қылмыстар сипатталуы себепті, балалар ол туралы білмегені дұрыс. Аталған жазбаға пікір қалдырған Нұрғиса никті қолданушы Х-ті негізге ала отырып: «Тауар алмасымы экономикалық категория ретінде қазақ жерінде шыққан» деп тұжырымдайды. Х-ті табыңыз.

By Нұрлан Иманғалиев:
factretriever.com сайтындағы "Қазақтар туралы 55 факт" атты мақалада қызық бір жағдай орын алған. Мақала авторы Джилл Бартоломеу қазақтың бір сөзі туралы жазып, қазақтар туралы қате түсінікке жол ашқан секілді болды. Қазақтар туралы мүлдем білмейтін шетелдіктер осы фактті көріп, қазақта белгілі бірдеңеден жасалатын тамақ түрі бар деп ойлап қалуы мүмкін. Негізінде әлемнің 7 мемлекетінде ғана бар бұндай тамақ қазақтарда ешқашан болмаған. Бартоломеу қай сөз туралы жазған?

Сана, Катманду, Вильнюс, Алжир, Х.
Х-тің орнына қай қаланың аты келеді?

By MERmukhanov :
Қазақтар үшін Альфаға тиесілі ұғым — шетелдіктер, мысалы, еуропалықтар мен орыстар үшін Бетаға тиеісілі (Яки «Альфаның бірдеңесі» және «Бетаның бірдеңесі» деген бір ұғым). Ал ол ұғымға айналадағының бәрі тиесілі. Қазақ фольклоры «Альфада Бета жоқ» дейді. Оларды атаңыз.

Әлемдегі ең суық астананың атауын әлемдегі екінші суық астанасы бар халықтың өкілі қойған екен. Моңғолияның Урга қаласын Баатор хото, яғни Батыр қала атауы күн тәртібінде тұрғанда, Тұрар Рысқұлов Улаан сөзін алдына қосып, Улааан Баатор хото қылуды ұсынады. Ол сөзді қосу шаһар атын Шыңғысханнан алыстатады, әрі Рысқұловтың және айналасындағылардың заманауи көзқарастарына қатысты. Және сұрақ авторы Улаан сөзінің қосылуынан әдеби шығармамен де аллюзия, байланыс іздейді. Ол сөз қалай аударылады?

Тікелей эфир видеосы: фейсбукте тұр.
Ал аудиомұрағат мінекей.

Қазақ радиосындағы «Ой-Зерек» танымдық-интеллектуал ойынының 12-шығарылымына «Оймақ» командасы қатысып, 2-ойынын өткізді. Есеп тағы да 4:7. Тұрақтылық — класс белгісі.

1.Армян жұмбағы ОНЫ киімімен моншаға кіріп, киімсіз шығады дейді. Ал XIX ғасырда, кір жуу ұнтақтары әлі болмаған кезде, үй шаруасындағы әйелдер ОНЫ сабын, крахмал, ағартқыш сұйықтың орнына қолданған. Оны атаңыз/Ал қандай көлікке мінгенде біз ОНЫ жиі ала жүреміз?

2. 1975 жылы шыққан Дхарматма атты үнді фильмінің сюжеті үлкен қылмыс империясын басқарып отырған адам және бұл істі жалғастырып, жалғастырмайтынын шешуі тиіс ұлы туралы. Хинди тілінен дхарматма сөзін аударыңыз.

3. Соғыс кезінде жазылған Қайым Мұхамеджановтың өлеңі:
«Ер қазақ ежелден еркіндік аңсаған,
Бостандық өмір мен ар үшін қиған жан.
Торлаған тұманнан жол таппай тұрғанда» деп басталады. Аңыз бойынша, Әбділда Тәжібаев пен Ғабит Мүсірепов бұл өлеңге сәл-сәл өзгеріс енгізуді ұсыныпты. Ал сіз бұл өлеңге ән жазған адамдардың кез келгенін атаңыз.

4. Невада штатының таңбасында жұлдыз және бір шөп бейнеленген. Украиндер бұл шөпті чернобыль деп атайды, немістер вермут. Семейде немесе жалпы Қазақстанда бұл өсімдік қалай аталады?

5. Олар қолдарына өткір темір ұстап, бір-біріне қарсы қозғалатын болады. Олар бір-біріне шаршаудан басқа ешқандай зиян тигізбейді. Біреуі алға еңкейгенде, екіншісі артқа шалқаяды. Леонардо да Винчи бұлай қандай процесс жайлы айтқан?

6. Мухамед Кубайси атты дубайлық діни қызметкердің пікірінше Дубайда ораза кестесіне түзету енгізу керек. Бір параметр бойынша 80 көрсеткішінен асқандар үшін 2 минуттық өзгеріс енуі тиіс екен. Бұл қандай параметр?

7. Стендапшы Нұрлан Сабыров жақында “Лексус” алғанын айта келе, онда дым ноқат, сызық болмағанын баяндайды. Бірақ бір ай өтпей-ақ жаңа автокөлігін сырып-сырып алғанын айтады. “Енді бояу керек…” дейді ол. Нені/нелерді?

8. Американ жазушысы Уилсон Мизнердің пікірінше, бір автордан ұрлау — плагиат, ал бірнеше автордан ұрлау — ИКС. Британ немесе Массачусетс университеті ғалымдарына сүйенбей-ақ ИКСті 60 секундта 4 адамдық топтарыңыздың ми еңбегі арқылы тауып көріңіз.

9. Қазақ жұмбақтарынан бір порсы:
Тұтқасыз тобатай,
Ұнатар, көп апай.
Мылжа басты,
Мың көзді.

10. 2015 жылы Мәскеуде өткен бір көрме Экспо-1520 деп аталды. Көрме тақырыбына негіз болған бұл атау егер еуропалық және жалпы әлемде танымал стандартпен өткен болса Экспо-1435 деп аталар еді. Экспо-1520 қандай бағыттағы көрме еді?

11. Бұл адамның әкесі Апулияда, Италия, туған. Айрықша спорттық жетістіктерінің жоқтығына қарамастан, бұл адам 2011 жылы Бүкіләлемдік бокс даңқы залына енгізілді. Оның фамилиясын атаңыз.

Аудиожазбасы — мінекей.

Шахмат комментарийлері ағылшын және орыс сегментінде біршама таралған. Бірақ, әрине, жеке қызығушылар тобы шеңберінде ғана. Қазақ тіліндегі блиц ойынын экраннан түсіру — жай ғана әуестік, хобби.
Бастапқы ойындарда тіпті сөз орнына әсем музыка ойнап тұрды. Алайда, күннен күнге технологиялық сапа, дауыс ырғағы, комментарий шеберлігі көтерілуі тиіс. Ойын сапасы да өседі, бірақ әуесқой деңгейден ары аспайды.
Жалпы, блицті бірді жығар!