7 сәуір форумға қатысушылардың келу күні.
Поездан Павлодар қаласына келіп түстім. Мені Жастарға қызмет көрсету орталығының бөлім басшысы Саят тосып алып, «Турист» қонақ үйіне орналастырды. Қасыма Астана қаласынан келген Анвар атты жігіт орналасты. Ауыр жолдан шаршағаным сонша қалай ұйықтап қалғаным есімде жоқ)).
8 сәуір форумның бірінші күні (экскурсия).
Таңғы сағат 7.30 таңғы ас ішуге түскенімізде бізді Рамиль, Райгүль, Шолпан, Ринат атты жастарға қызмет көрсету орталығы (ЖҚКО) және Қазақстан xалқы Ассамблеясының жастар ұйымының (ҚХА ЖҰ) қызметкерлері тосып алды. Таңғы асымызды ішіп болғаннан кейін барлығымызды автобуспен жастарға қызмет көрсету орталығына алып келді.

Бізді Павлодар облысының жастар саясаты мәселелері басқармасының басшысы Нефедова Наталья Владимировна қарсы алып, ЖҚКО ғимаратын аралаттып және Павлодар облысында 740 мың тұрғыны барын, олардың 172 мыңы жастар екенің айтты. Облыс көлемінде тіркелген 87 жастар ұйымының 36 белсенді жумыс атқаратының және ЖҚКО 45 маман жұмыс істейтінін айтты. Павлодар облысында әр түрлі 12 ірі өнеркәсіптің барында айтып өтті.

Одан кейін түскі ас ішуге «GHICAGO» мерамxанасына келдік.

Түскі астан кейін Достық үйінде Сейсенбай Қалижанұлы ағамыз "Қазақстан xалқы Ассамблеясының 20 жылдық мерей тойына байланысты Түркістан қаласынан акция-эстофета басталды" – деп, ат салысуға шақырды және достық үйінде 23 этномадени орталықтарының барын айтып өтті.

Сейсенбай Қалижанұлына Беларусиядан келген қонақтарымыз өз сыйлықтарын табыс етті. Достық үйінде өткен экскурсияда мәжіліс залында Баянауыл бейнеленген керемет суреттерді Галымка атты суретшінің салынған суреттерін көрдік.

Одан ары 2 қабатқа көтерілгенімізде Анастасия Цветаевой мұражайына кірдік. 100 жыл өмір сүрген жазушымыздың туындыларымен таныстық. Осы мұражай иесі Наталия Александровна зейнеткер апамыз кітаптардың көбісі Ресейден әкелінгенің айтты. Экскурсиямыздың жалғасы қаланы автобуспен аралаумен өтті.

1957 жылы салынған «Достық» концерттік залы.

«Благовещенский собор» атты шіркеу. 1991 жылы құрылыс басталып, 1999 жылы аяқталды. Құрылыстың 8 жылға созылу себебі Омск қаласынан кірпіштерді алып келу қиын болды жане каражаттын тапшылығы.

Гид Валентина Георгиевна қалада 55 саябақ барын және «Ақ Отау» салтанат сарайының жанынан жастар саябағы салынатынын айтты. Ал қаламыздың ортасында орналасқан Ақ мешітке биылғы жылы 110 жыл толғанын айтып өтті.
Телефонымның қуат көзінің отыру себебінен суретке түсіре алмадым өкінішке орай.
Экскурсиямыздың соны 1999 жылы салынған Машһүр Жүсіп мешітіне тұрақтап, кешкі ас ішу үшін қоңақ үйге оралдық. Кешкі астан кейін форумның салтанатты ашылу рәсімі «Джагонда» түнгі клубында өтті.

Шекаралас ынтымақтастықтың «БІРЛІК-ЕДИНСТВО.KZ» V xалықаралық жастар этномәдени форумына Армения, Германия, Беларусия, Корей, Тәджікістан, Польша, Ресей, Қырғызстан және әр облыстан келген қонақтар қатысты. Қонақтар өз регионымен таныстырып форумға дайындалған баннерге өз ізгі тілектерің жазып қалдырды. Көнцерттік кеште ән, би және әр түрлі ойындар ойнатылды. Кеш соны жастарға арналған би кешімен аяқталды.

9 сәуір форумның салтанатты кезеңі.
Барлық форумға қатысушыларды жеңіс саябағына алып келіп Ұлы отан соғысының мовзалейіне гүл шоқтарын қойып, Достық үйіне дейін «Бірлік жолы» атты жаяу жүрісі өтті.

Достық үйінің мәжіліс залында көршілес мемлекеттермен Павлодар облысының ЖҚКО мен ҚХА ЖҰ мейморандумға қол қойды. Омск жастарында болған жылда табысталатын айналмалы кубокты Алтай аймағының жастарына табыс етілді. Форумның жалғасында бізді 4 топқа бөліп семинар жүргізді. Мен 2 топқа түстім. Бізде семинарды Алтай аймағынан келген қонақтарымыз xалықаралық балалар лагері жайлы айтып, жобаларымен бөлісті.

Барлық қатысушыларға сертификат табыс етілді. Форумның жалғасы Естай атындағы мәдениет сарайында концерттік кешпен жалғасты. Концерт барысында этномәдени ұлт өкілдері өздерінің ән, билерін көрсетті. Өзіме концерттік қойылымдары қатты ұнады.

Форумның салтанатты жабылу рәсімі Павлодар қаласындағы 12 қабатты ғимараттың 11 қабатында орналасқан «Панорама» мейрамxанасында өтті. Кеш соңында барлығымыз ұйымдастырушыларға алғысымызды білдірдік. Жабылу салтанаты жастарға арналған би кешімен аяқталды.
10 сәуір қайту күні.

Өзім осы өткен 2 күн ішінде көптеген достар таптым, тек Қазақстаннан ғана емес, сонымен қатар көршілес мемлекеттерден де. Үлкен xалықаралық форум өткізгендері үшін, қоңақ жайлығы үшін, ұйымдастыру алқасына айтар алғысым шексіз. Осындай форумдар арқылы көршілес мемлекеттермен достығымыз нығайуда. Елімізде халықаралық шаралар көбірек өткізілсе деп тілеймін. Павлодардан Алматыға қатынайтын поездымда келді, барлықтарыңызға алдағы таңда тілерім жұртымыз аман, еліміз тыныш болсын. Сау-саламатта болайық ағайын!!!

Әлгіндегі ойыннан кейін 10 шақты күн өткен болатын. Кезекті ойынды көруге бардым.
Ойында кіржиген көзқарасымның фокусына 4 команда ілінді. Немене??? Неге 5 емес?
Жоқ, команданың ниеті ұрып тұрса да, өмірде түрлі жағдай болады: қаржылық, ұйымдастырушылық, бюрократиялық, адами фактор мәселелері ойынға аттануға кедергі болуы мүмкін. Оның үстіне, әскери оқу орнындағы команда болса. Бірақ, оны түсіністігі бар мейірбан адамдар ойласын, ал менің бас қатырғым келмейді.
Жоғары лигада ойнау үшін қаншама команда арттарын жыртып, тырмысып, уақытын кетіріп, даңғыл жол жүреді. Ал өте салып, келмей қалу…

Бар ма, ағайын? Әръәқ бар ма деймін!? Ктулху-ктулху!

Айна TV түскі жаңалықтарын бастайды. Әбедтеріңіз ащы болсын! Арнада әріптесім Сірнебай мен құрдым-жанқұрдым Күләнда. Ал мынау ойыншықты Һуантышоудағы Һаірат пезнесінен сыйға тартқан. Тасын шертіп қалсаң, олай-бұлай қозғалады.

Жадыра Нармаханова: «Шәй қайнатып берейінші...»

«Ақ желкен» қазитінің белгілі журичихасы Жадыра Нармаханова бұл көташар муахахаласын жариялаған соң охуйрмандардың назарына ілігіп, сөзге қалды. Охуйрмандардың бір тобыры Жадыраға шәй қайнатып бергісі келсе, екінші тобы әбден құсты.

Гейлымжан Тулегенов Көргенсіз екен!
Вчера, в 10:06 • Нравится • 1

Эльмира Рахимжанова Жадыра ол үйге қандай мақсатпен барды? Шәй ішуге ме? Өзінің көргенділігі қайда?
Вчера, в 11:54 • Нравится • 12

Алиса Хасенова Осы Жадыраның мақалаларын ара-тұра көзім шалып қалады. Жатқан сынап-мінеп кекету!
23 ч. назад • Нравится • 1

Serik Kerey Жадыра шындықты жазыпты.
23 ч. назад • Нравится • 2

Бек Қараша Мәймөңкелемей осылай турасын жазу керек.
3 ч. • Нравится

Ал «Падре Нарпаханов: „Мақала жазып үйретейінші...“ атты сұхбатты арнамыздың 103.6 fm „Танымадым“ ырдиосынан тыңдай аласыздар.

Елімізге белгісіз су полосы спортының жорналшысы Орыслан Медальбек қоғам дамуына үлес қосты

Орыслан Медальбек ел артында жұрттың тасынша мынадай ұрандарын бұрышқа салды:

• Үш қыз («Мас Өркен» қазиті) Тцуканың шаруасына араласпасын!
• Жастар қалай шетелде оқи алады?
• ҰБТ-да ақша төлемей қалай 125 балл алуға болады?
• Қалай дұрыс тамақтана аламыз?
• Ауыл балаларына „Болашақ“ бағдарламасы бар екенін жарияласын!
• Жастар қалай жылдам үй алады?
• Той шығынын қалай азайтамыз?
• Денсаулықты қалай тегін тексертуге болады?
• Үш тілді еркін меңгеріңдер!
• Ептібайымайдтар!

Қазззақтар, кешкі жаңалықтарды Айна TV арнасынан көріңіздер! :)

Бірде Эрнест Хемингуэй: кез-келген адамды бей-жай қалдырмайтын ең қысқа әңгіме жаза аламын, деп біреумен бәстескен екен.
Ақырында: «Балалар аяқ киімі сатылады. Киілмеген» («For sale: baby shoes, never worn») деген әңгіме жазған жазушы бәсте ұтыпты.
Міне, содан бері осы бір қысқа әңгіме жазу әрекеті көпшілікке тыным бермей келеді. Талай адам оқырманды таңқалдырып, тебірентіп, толғантатын тұтас оқиғаны бар-жоғы 6 сөздің ішіне сыйдыруға тырысады. Бәрі болмаса да, бірді-екілісінің жазғаны сәтті шығады.

1. Бейтаныстар. Достар. Жақын достар. Көңілдестер. Бейтаныстар.
2. «Сіз нөмірден қателестіңіз», деді таныс дауыс.
3. Жолаушылар, сендермен сөйлесіп тұрған капитан емес.
4. Өз жартымды кездестірдім. Бірақ, ол елемеді.
5. Парашют сатамын: ешқашан ашылмаған, аздап қанданған
6. Бұл алтын тойымыз. Бір орындық дастархан.
7. Бүгін тағы да өз анама өзімді таныстырдым
8. Жихангез дабыл жіберді. Жерден жауап жоқ.
9. Үйіме раушан әкелдім. Кілтім сәйкес келмеді.
10. Анам маған қырынуды үйретті.
11. Шытынаған маңдай әйнегінде «жас жұбайлар» деп жазулы.
12. Біздің төсек. Екі дауыс. Есік қақтым.
13. Секіріп кеттім. Артынша ойымнан айныдым.
14. Менің бейнем қазір ғана маған көзін қысты
15. Ренжіме, сарбаз. Аяқ киімді жұбымен сатамыз.
16. Мұның әйелін өлтірушіні бөтелкемен тамақтандырады.
17. Есейген адаммын деп елестеттім. Есейдім. Елесімді жоғалттым.
18. Дәрігер науқасты құтқарды. Науқас Құдайға алғысын жаудырды

дереккөз: ADME
Превью мен посттағы сурет Freeimages сайтынан алынды

Егер қысқа әңгімелер қызықтырса, бұған дейін жариялаған мына екі постты оқыңыз:

1. Аз әріпті 9 әңгіме
2. 15 сөзден аспаған 6 әңгіме, 1 роман

Ымм,қолыма екі жылдан бері клавиатура алып, ой жазу реті туып отыр.Жартылай болжам дейтін себебім,әлі 1/8ойындарының эфирын әлі көріп болған жоқпын.Дегенмен онлайн репортаждардың көмегімен саралап көрейін… Алдымен андатпа,өзім жайлы.2жылдай Жайдарман сахнасына шықпадым, оған себеп, отбасы жағдайы біріншіден, екіншіден отбасы жағдайы)))Қалай әзілдейтін еді өзі.(((… Жақсы тақырыпқа оралайын.Биыл ТАРИХ маусымы.Тақырып жақсы, бірақ, бірден айтайын биыл Күлтегін Чемпион бола алмайды.(Былай деген себебім, Нұр командасы 1/4тен кетуі керек деген намек).
1-топ.Сәйкестік,әңгімеме арқау боп отырған КҮЛТЕГІН. Дәл 1/8дегідей 2-ші немесе 3-ші орынмен(болса әрине,әй, бірақ бізде болады) өтуі керек. Себебі бұл топта фаворит--ТҰҢҒЫШ АСТАНА.Ал, тағы бір жолдама сөзсіз--ШЫМКЕНТ ЖАСТАР ҚҰРАМАСЫ.Ал, АЯГӨЗ сіздер Альянстың ойынын күтесіздер, резерв құтқаруы мүмкін.Себебі алғашқы күнгі ойындарда жоғары ұпай көтерілетінін ескерсек, мүмкіндік тек резервпен.Аутсайдер бұл топта--ПЖҚ(ұзақ болғасын қысқарта салдым).Негізі Жайдарманда соңғы орын алған топты келер жылы төменгі лигага ауыстырса, футболдағыдай(ия, енді ақыл айтпаймын, айтпақшы, бұл ұсыныс).
2-топ.Осы бүгінге дейінгі, биылғы жоғары лиганың ойындарының ішінде жақсы әсер қалдырған СЫРДАРИЯ құрамасы.Екінші топта еш қиындықсыз өтеді.Видеосайыс болса біраз қиналуы мүмкін қалғандарынан қысылмасы анық.Осы топта келесі жолдама иесі-САҒЫЗ.Биыл не финалға жетіп бірдеңе ету керек, не жетпесе бірдеңе етіп жету керек.(Сырдария осы топта болған соң кішкене қағытпа).Жерлестер жерге қаратпауы керек, алда үш ай демалыс сол себепті келесіге деп сақтамай барын салады деп сенемін. Бұл топтағы 3-ші жолдама — КҮЛКІ ТЕРАПЕЯСЫ.Самат ағамызға жұмысы кедергі боп уақыты болмай жүрмесе,қалғанын сықитады. Ал ЖАСНАР мен ШУ-ШУ құрамаларын бөлмей-ақ өздері соңғы орындарды бөлісе жатар.Айтпақшы резерв болса, Шу-Шу құрамасы жас екендеріңді ұмытпаңдар.А, мүмкін, ЖАСНАР жолдамасын беріп кетер сіздерге, соңына дейін үміт үзілмесін.
3-топ.Қасақаның тобына сөзім жоқ,өтпейді десем ар жағында 3күннен соң сайлау.Өтеді дейін десем,Қармақшы не істейді?.. НҰР-ұзақ демалыстан кейінгі қайта оралу.Негізі эфирден көріп алайын, сонда да осы жерден қайтуға дайын болыңыздар.Бұлтопта осы ойында фаворит АЛЬЯНС.Былтырғы, биылғы ойындарын ұмыттырып, жаңа серпінмен келуі тиіс.Егер оларда мен ойлағандай НАМЫС деген ұғым болса.Тағы бір жолдама иесі -АЭСА.Және үшінші жолдама менің пікірімше ҚАРМАҚШЫ құрамасы.Жас топ, бірақ сол жастықтары тыңғылықты дайындалуға көөөп көмектеседі.ТЕК ҚАНА ҚЫЗДАР сіздерге айтарым, ЖАСНАР мүмкін сіздерге беріп қалар әәә жолдамасын.Обшым бәрі іштеріңде болсын.
Көптен клавиатура ұстамағам,үйлесе алмай, ойымды жинақтай алмай отқан жайым бар,қысқа-нұсқа СӘТТІЛІК ЖОҒАРЫ ЛИГА ТОПТАРЫ.Атыраудан үлкен сәлем!!!

Футбол- жер шарындағы ең бәсі биік саналатын аламан дода. Он бір жүрек, бір мақсат, бір мүдде! Жан алысып, жан беріскен ойыншылар ордасы. Ешқашан өлмейтін әрі өшпейтін спорттың айрықша түрі. Бірақ қазақ топырағында аталмыш спорт түрі жарық дүниеге келмей жатып, бақилық болған. Тірі болған күннің өзінде ауыр науқас. «Айта-айта Алтайды, Жамал апай қартайды» дегендейін, біршама уақыттан бері отандық футбол жайлы айтып-айтып біраз адамдар қажып кеткелі қашан! Тегі қазақ футболының бойына қан жүгірмей-ақ қойды. Шет ел футболына қарайсың да, қайран қаласың! Тепкендері гол, құлағандары фол. Иә, бұл-нағыз футбол, ағайын! Қашан өзгені емес өзімізді мысалға келтіреді екенбіз? Құпияға толы қазақ футболының қалы қалай? Отандық футбол тасын қалай өрге домалатамыз? Осы сұрақтар төңірегінде әңгіме өрбітіп көрелік.

«Ұстазы мықтының ұстанымы мықты» деген қайран қазақ атам. «Кубаньды» құрдымға кетіріп, «Теректің» түбіне жеткен Красножанға қалай ұлттық құрама тізгінін ұстатуға болады? ҚФФ-ның ғана қолынан келетін кезекті сенсация. Шторг пен Беранектің күйін кешіп, ақыр аяғында қара шапанды арқалап кететіні анық қой. Соқыр бапкерден басқа не күтесің?! Ішкі біріншілікте біраз нәтижеге қол жеткізген ойыншылардан гөрі қосалқы құрамда тек орындық жылытқан жалқауларды артық санаған жаттықтырушыны сынамаған пенде жоқ. Красножан келгелі жасыл алаңнан қарадомалақтардың қарасын көру арманға айналды. Ұлтжанды емес ұлтшыл орыс бапкерінің құрамасында тек орыстардың ойнайтыны айдан анық. Тізімге ілінетін бес қазақтың біреуін ғана негізгі құрамнан көресің. Жанға бататыны да осы. Бұл не деген сұмдық? Қазіргі өгізаяң қалпымыздан арылу үшін ұлттық құрамадағы қазақтардың шоғырын көбейту керек. Жеңіске жету үшін адам бойында ұлттық рух жоғары болуы тиіс, буырқанған намыс тыным бермеуі керек. Сонда ғана жеңістің тәтті дәмін татуға болады. Бұның жолында Красножан құрбан болуы тиіс болса, оған да барудан тайынбау керек. Өзіндік ойын манерасын әлі қалыптастырмаған, тактикалық қателіктерге жиі бой алдыратын бапкерге де керегі сол. Ұтылудан шаршамаған Красножаннан, егемен елімізге жанашыр, қаны қазақ бапкердің баптағаны баршамызға тиімді. Тіпті болмаса талай команданың футболын ұшпаққа шығарған Моуриньо мен Хиддинк секілді білікті бапкерлерге арқа сүйеген абзал. «Арбаның алдыңғы дөңгелегі қайда болса, соңғысы сонда» екенін естен шығармаңыздар!

Сүреңсіз ойындарға тек бапкерді айыптау әбестік. Ойыншылардың кәсіби шеберлігі өте төмен. Физикалық тұрғыдан қарастырғанда да жетісіп тұрғандары шамалы. Жауырыны жерге тимеген, нар көтерген қазақтың 90 минутқа шыдай алмағаны қай мазағы? Моральдік те дайындығы еуропалық ойыншылардың деңгейінен көш кейін. Алаңда бір-бірінің тілін түсінбейді. Соның салдарынан пас алмасудағы қателіктері шаш етектен. Үреймен ойнайды. Сылбыр қимылдайды. Жан-жақты дайындықтың жоқтығы көзге ұрып тұр. Адам тойып семіреді, бұлар әбден ақшаға тойған жатып ішерлер өңкей! «Доп ойнаған тозар» дегенді сылтауратса керек, мүлде ойнаудан қалды. Тіпті ойынды өз мойнына алып, дирижерлік ететін мықты бір футболшыны көрмейсің. Марадоннаға еліктеген кешегілер бүгін Месси болды. Қара қазағыма еліктеп, бой түзетін бір қазақ футболшысының табылмағаны жүректі қан жылатады. Дегенмен, Исламхан, Қонысбаев секілді серкелер жүрекке аз да болса сенім ұялатады. Қазақстан құрамасы футболшылары, барлығы өз қолдарыңызда!

Талай команданың обалына қалған Қазақстандық арбитрлар алқасы жайлы да айта кеткен жөн. ФИФА мен УЕФА түзіп шыққан қағидалар кітабында төрешінің қателігінен матчты қайтадан ойнап шығуға рұқсаттың жоғы айтылған. Яғни төреші пенальтиді дұрыс белгілемеді немесе ойыннан тыс қалған сәтті дұрыс анықтамады деп, команда басшылары мен құзырлы органдардың матчты қайтадан ойнатуға хақы жоқ. Бұл қағида тура Қазақстанға арнап жазылғандай. Егер біздің елде төрешінің қателігінен кеткен ойынды қайта ойнайтын болса, біріншілік бел ортасына жетпей, бір маусымды 3-4 жыл ойнайтынымыз сөзсіз. Келісілген ойындарды да кездестірдік. ФИФА мен УЕФА-ның тізімінде бар бір Қазақстандық төреші жоқ. Көрші ел Өзбекстанның Равшан Ирматов бастаған төрешілер тобы ӘЧ-да қызмет көрсетеді дегенде, барлық БАҚ өкілдері бұл күтпеген оқиғаны жарыса жазған еді. Әйтсе де, өзбекстандық төреші дүбірлі доп додасының барысында өзінің білікті маман екенін дәлелдей білді. Алыстағы Африка мен Бразилияда міндетін абыроймен атқарған арбитр талайға үлгі бола білді. Ирматовтан үйрен, ҚФФ төрешілері!

Жанкүйер! Жаныңды беріп, күйіп кету деген сөз емес пе? Күймек түгіл қарпайым ойынды көруден аулақпыз. Стадионда жанкүйерлердің аздығы бәрімзіді қынжылтады. Орташа есеппен үш мың адам жиналады екен. «Бәрібір ұтыламыз» дейтін Қазақстандық жанкүйерлер лапылдаған отқа қалай май құйып жүргендерін өздері де білмейді. Жанкүйерлер толы болса, футболшы да рухтанып, иығына үлкен жүк артылғанын сезер ме еді? Жанкүйер болмаса олар кім үшін ойнайды? Қазақстан командаларында фан-клубтың өзі толық құрылып біткен жоқ. Ал, Еуропаның командаларының басым бөлігінде «12» нөмір берілмейді. Оны арнайы жанкүйерлерге арнаған. Алаңдағы 11 ойыншы ғана емес, жанкүйерлерді де он екінші деп санайды. Еуропа жанкүйерлерінің мәдениетінің жоғарылығы соншалық, түрлі анимациялар жасап, клубтың гимнын шырқап, үлкен-үлкен банерлерге дем берер қанатты сөз жазып, қолдарынан келер көмекті аянбайды. Қазекең болса, отырып алып балағаттағаннан басқа не білсін. Туған елінің футболын ары ысырып жүргендер қатары аз емес. Қазақстанның атағын, абыройын, ар- ұятын әлем алдында қорғап жүргендер үшін қам жейтіндер аздығы жанымды жегідей жейді. Ұлттық құрамаға қолдау көрсетейік, ағайын!

Комментатор мен асаба егіз ұғым. Тойды төңкеретін де, көмкеретін де асаба болса, матчтың мәні мен сәнін келтіретін комментаторлар. Жоғарыда айтылған дерт қазақ комментаторларына да жұқса керек. Бейдауа сырқат-ау шамасы. Тыңдаушының құлағына түрпідей тиетін орыс тілінен алынған калька сөйлемдерді жиі қолданады. Футбол десе қаны қызбайтын, спорттан хабары шамалы адамның матч тізгінін ұстап, талқылағаны күлкілі естіледі. Жаттанды сөз, таныс трафарет, жанама әңгіме, артық күлкі-қазіргі қазақ комментаторларына тән қасиет. Ойын біткенше миллион рет кешірім сұрайтыны да бар. Мағынасы майысқан сөйлемге әуес. Қазақтың осынау кеңпейіл, мейірбан, дархан даласы сияқты ұшан-теңіз бай, шешен де көркем тілін қолданбай, өзге тілден аударма іздеп, әлек-шәлегі шығатындай комментатор мырзалардың басына не күн туған? Қазақи қалжыңы мен тапқыр теңеулері, өткір сын, ирониясы қатар жүретін, спорт саласынан сауатты комментаторлардың аздығы көңілге кірбің түсіреді. «Дайын асқа тік қасық» болмай, ізденіп, талаптанып, жаңа леп, спорт санасына соны серпін сыйлаңыздар, комментатор көкелер!

«Футбол саясаттың жетегінде кетпеуі керек» деп, шыр-пыр болған Мишель Платинидің сөзінде жан бар. Елімізде саясаттың спортқа ықпалы зор. Керісінше өкімет футболға қолдау көрсетіп, дем беруі шарт. Осыдан бірнеше жыл бұрын бірлескен Спорт басқармасы футболды дамытудың 2013-2020 жылдарға арналған бағдарламасын жасады. Инфрақұрылымды жаңғыртуды бастамаға алғандарын жарияға жар салды. Нәтижесін көзбен көріп, құлақпен естіп жүсіздер. Әбден былыққа батқан, жемқорлық белең алған, футболдан бейхабар басшылықтан кері кетпесек, ілгері жылжымаспыз!

Мақаланың мақсаты көпке күйе жағу емес. «Айтпасаң сөздің атасы өледі» дейді ғой. Сын түзелмей, мін түзелмес. Жыртығымызды жамап, тыртығымызды түзеп, қалың қазағыма қозғау салу. Айтар дүние аз емес. Дегенмен, бұл күндері төрткүл дүниені өзіне иландыра білген, үлкен сұранысқа ие спорт түрін неге елімзге насихаттамасқа? Ахмет Байтұрсыновтың өлеңіндегідей масадай ызыңдап, халқын оң өзгерістерге бұрсын деген ақ ниетті дұрыс түсініңіздер, ағайын! Білікті бапкер өз бабында болып, дұрыс нұсқау берсе, ойыншыларымыз намысқа тырысып, қажымай тер төксе, төрешілеріміз әділдікті ту етсе, комментаторларымыз ойынды жүйелі жеткізсе, өкіметіміз «шабамын» деген жігітке ат берсе футбол ойнамақ түгіл, әлемдік бәсекеде топ жарамыз! Ал, сен, жанкүйерлік ет те, нәтиже талап ет! Қашанғы өзгенің доп тепкеніне телміріп жүре бермекпіз. Өзіміз дегенде өгіздей қара күшті сарп етіп, күллі дүниеге қазақтың доп тебе алатындығын дәлелдейік, қазақ елі!

Баяғыда Вата қыз болыпты. Баяғыда болғанда, сол 1989-2029 аралығы ғой (байғұс 2030-ды да көрмей кетті деседі). Вата қыз кредитке алған үйін жинап жүріп, бір езілген жүзім (ел арт ұртында мейіз дейді) тауып алады да, Felis catusты шақырады, Felis catus келмейді. Felis catus деген негізі кәдімгі мысық болатын, бірақ өзі мішім кезінен латын тілін тереңдетіп оқыған зияткер мысық еді, Лукоморьеңді… Тәлпіштігі де жоқ емес енді. Сондықтан осылай атағанды қалайтын.
Қыз:
– Келмесең келме! – деп, езілген жүзімді өзі жеп қояды. Жеп болған соң (бұл кезде Ватаның іші өте бастаған еді) Felis catus келіп:
– Неге шақырдың? Оның үстіне уатцаптағы конфаға жазып жібергенің не? – деп сұрайды.

Вата қыз айтпайды. Сонан соң Felis catus:
– Ендеше сенің минералкаңды төгем! – дейді.
Вата қыз:
– Өзі таң ата бас ауырып тұрғанда жалғыз дауа – минералкама тисең, мен құйрығыңды кесіп аламын! – деп жауап береді.
Felis:
– Қумашы, а! Құйрықсыз мысық тұқымдасына жататынымды білмейтіндей!-деп кейиді.
Вата Қыз:
– Онда кесетін жерің де қалмады ғой,-деп басын қасиды.
Зияткерлік пікір-шайқаста жеңіске жеткен Felis catus минералканы төгеді. Вата қыз Felis catusтың құлағын (!) кесіп алады да:
– Шайқаста жеңіліс тапқанмен, соғыста кім жеңетінін көреміз!-деген көрінеді.
Felis catus:
– Апа, апа, құлағымды берші! – дейді.
Вата қыз:
– Апалап қалуын! Менің минералкамды төле! –деп талап етеді.
Felis catus сиырға барады. (Кешіріңдер, бұл жерде сценарий солай, халықтың идеясы)
– Сиыр, маған минералка берші! – дейді.
Сиыр:
– Миыңды ұрайын, епті, сиырда қайдағы минералка, жоғал құры нақ! Менен қатық сұрау керексің!-деп қуып шықпақ болады.
Сонда:
– Келісейік те,-дейді оңтүстікте 2 жыл тұрып, сол жақта пішіліп қалған Felis.
Сиыр:
– Жарайды, минералканы да шешеміз… Менің қарным ашып тұр. Маған жапырақ әкеліп берші! – деп басып жібереді.
Felis catus ағашқа барып:
– Ағаш, ағаш, жапырағыңды берші! – дейді.
Ағаш:
– Мен ағаш емес, көкнәрмін!-деп, өзінше петросянданады.
Felis:
– О, тіпті жақсы онда!-деп қуанады.
Ағаш:
– Қалжың ғой. Мен шөлдеп тұрмын. Су әкелсең, жапырақ беремін, – дейді.
"Өзім су іздеп жүргенде, мынау да су сұрай ма не?"-деп өз-өзінен күбірлейді Felis catus.
Felis catus суға бара жатса, су әкеле жатқан қыздарды көреді.
– Қыздар, қыздар, маған су беріңіздерші!-дейді.
Қыздар оған:
– Су деген сөзде 2 әріптен қателестің ғой! Бізден әдетте оны сұрамайды. Жарайды, бізге сағыз әкеліп берсең, біз саған су береміз,-деп шарт қояды.
Felis catus дүкенге барады.
– Әй, дүкенші, маған сағыз берші! – дейді.
Дүкенші:
– Суға шомылдырғыр-ай, өзі кризистің алдында көрінген айуан келіп сағыз сұрай берсе, нем қалады?-деп күйінеді.
Сосын:
– Онда маған жұмыртқа бер!-дейді.
Felis catus:
– Ренжіме, мені Шымкент жақта кастрация жасап тастаған,-деп күмілжиді.
Дүкенші:
– Ондай жұмыртқа емес, кәдімгі тауықтың жұмыртқасы,-дейді.
— Құстарда да бола ма не?-деп таңырқайды Felis catus.
Felis catus тауыққа барады.
– Тауық, тауық, маған жұмыртқа берші! – дейді.
Тауықтар:
– Бізге дән әкеліп берсең, біз саған жұмыртқа береміз, – дейді.
Felis catus: «Манағы Көкнәрмен қалай да келісу керек,»-деп ыржияды. Келе жатып, тағы да: «Енді не қыламын? Ит боп кете жаздадым ғо іздеген құрлы» – деп ішінен ойлайды. Сосын өзі ойына өзі күлкісі келеді. Сөйтіп кетіп бара жатса, бір тышқанды көреді. Felis catus тышқанды бас салады.
– Жаныңның барында айт! Үйіңде не бар? – дейді.
Тышқан қорыққанынан:
– Үйімде іргелес монитор, клавиатура, процессор бар,-дейді.
– Миымды зорлама, шыныңды айт!-дейді ашулы Felis catus.
Тышқан:
– Бір табақ тары бар, – дейді.
– Ойылдікі ма?-деп сұрайды Felis.
Тышқан:
– Ренжіме, бірақ қазір саған мейлі сияқты ғой (сөз ауыстырылды – ред.),-дейді.
Felis catus:
– Маған бір уыс тары бер,-дейді.
Тышқан үйіне барып, бір уыс тары әкеліп береді; Felis catus тарыны апарып тауыққа береді, тауық жұмыртқа береді; жұмыртқаны апарып дүкеншіге береді; дүкенші сағыз береді; сағызды апарып қыздарға береді, қыздар су (!) береді; суды апарып ағашқа береді; ағаш жапырақ береді; жапырақты апарып сиырға береді, сиыр қатық береді, қатықты апарып Вата қызға береді, Вата қыз мұны көріп:
— Ноқалай ноқат нәгөй кеще-ау, қатығыңды қолтығыма (сөз ауыстырылды – ред.) тығам ба, маған минералка әкел дедім ғой!-деп Felis catusтың құлағын мәңгілікке бермей қойып, ана жаққа да өзімен бірге ала кеткен деседі.

Соңы.

Киберпанк жанрындағы роман. Медицинадағы жоғарғы технологиялар болашақты өзгертті. Трансплантология дамыған. Жасанды ағзалар және кәртиген дененің қызметін ұзарту үшін қолданатын дәрі-дәрімекер үлкен сұраныста. Ұзақ жасағандар көптеп кездеседі. Көбісі өз жасынан жас көрінеді. Жасанды интеллектпен қамтылған құрылғылар баршылық. Әркімнің денесінде орнатылған консоль арқылы 3D виртуальді нақтылыққа қосылуға мүмкіндігі бар. Оқиға футуристік конгломерат Токио-Иокогаманың ауданы Тиба перфектурасының азып-тозыған жерінде бастау алады. Роман көңіл-күйін жеткізу үшін одан үзіндіні оқуға ұсынамын (аударма).
Түнгі қала, әулеметтік дарвиндеу сферасында жүргізілген экспериментке ұқсас. Беті іш пыстырар аға ғалымдар эксперимент барысын алдын-ала ойластырып қойған, шегі және шекарасы жоқ, алға қарай жылдамдату батырмасына саусағын басып-ұстап босатпайды. Ет тірлігін көрсетіп қимылдамасаң онда біттің ізсіз, хабар-ошарсыз ғайып боласың, тез қимылдасаң қара нарық бетін кере жапқан пленканы жыртып жібересің, мықты емес. Бірінші және екінші жағдайда ештенең қалмайды, тек Рац секілді тұрғынның тұман басқан естеліктерінен табылып қаларсың. Және бүйрегіңіз, жүрегіңіз немесе сүйектеріңіз қара нарықтағы клиникаларының қоймасына түсіп жаңа иен купюрасын ұстаған таңсық біреуге жарату үшін табылып та қалады.
Бас кейіпкер Кейс, жиырманың ортасына келген жас жігіт, хакер. Роман басында оның хәлі мүшкіл. Өмірімен қоштасуына аз уақыт қалды. Бас кейіпкер жайлы романда:
Бәрінен де, криминальді зоналардың орын алуы жаңашышыл технологияны жасап шығарудың жағдайы болса, Түнгі қала ортасы онда өмір сүріп мекендейтіндер үшін емес, алдын-ала ойластырылған технологиялар полигоны ролін атқаратынына өз тәжірбесінен білді.
Яғни, өз ортасын жақсы түсінді.
Жаһандық мәдинетке тарап, кең қолданысқа түскенге дейін жасанды интеллект, виртуальді нақтылық, гендік инженерия, трансұлттық корпорация, киберкеңістік ұғымдары романда қарастырылды.
Әдеп және мораль. Бас кейіпкер сүйіктісі жезөкше және нашақор, өзі қай-қайсы замандағы азаматтық-құқықтық кодекс бойынша қылмыскер. Қаражат табу үшін жоғарғы технология және азаматтық құқық саласында қылмысқа барады. Бірақ, мұның барлығын тек роман жанрының кемшілігі десеңіз бет жағы ғылыми-фантастикалық роман.

Эфир уақыты өтті, бәрің қарадыңдар ма?
Екінші ойын, қысқасы. Тарих маусымында — тарихта қалуды мақсат тұтқан командалардың (бәрі емес сияқты, былай) кезекті бестігі ойнады. Жюриде бірлі-жарым өзгеріс бар. Негізі, бұл — дұрыс үрдіс. Тың көзқарас, жалпы алғанда, барлық жерде керек.

«Алдағы 2015-2016 жылдары аралығында елімізде 10 млн шаршы метр тұрғын үй бой көтеретін болады. Әрине, біз бұдан да көп соғуымыз керек. Алайда, ол үшін қолайлы жағдай жасалуы керек. Сондай-ақ, тұрғын үй құрылысы мемлекеттің ұйымдастыруымен ғана емес, инвесторларды тарту арқылы да жүзеге асырылуы тиіс. Оның үстіне, бізге „Жалдамалы тұрғын үй“ бағдарламасын дамыту қажет» -деген еді кезінде экс-министр.

Алайда!
Елімізде қаншама адам баспанаға мұқтаж болып отыр. Мәселен, баспанаға кезекке тіркелгені біршама, ал тіркелмегені қаншама. Олардың негізгі көпшілігі жастар.

Қалай баспаналы боламыз?

Банкке құлдыққа алынсақ?

Бірақ, құлдықта қартаямыз-ау.

Тағы да басқа 2 жол бар:

1) Олимпиада чемпионы болу

2) Үшем туса ғана

Бірақ біз Елбасымызға сенеміз!

Қолжетімді баспанаға қолымыз жетпей жүр

Әзірге қолдан келері көшедегі зәулім үйлерге жалдамалы пәтеріміздің терезесінен телміру ғана…

Біздің мұңымыз бір!