Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?

2010 жылдың жазында қазақстандық интернет-басылымдарда қазақша фастфуд туралы жаңалық бұрқ ете қалған болатын. Олардың айтуынша, астаналық зейнеттегі әскери қызметкер, инженер Рахат Икибаев қазақ ұлттық тағамдарын популяризациялау мақсатымен қазақша фастфуд дайындау әдісін ұсынған. Оның бұл бастамасы жастар тарапынан қолдау тауып, тіпті «Ас-stars» атты қоғамдық бірлестік құрылатыны туралы айтылыпты. Және де оның бәрі – пайда табу емес, ұлттық мәдениет пен тілдің қайта жаңғыруы үшін делініпті. Басқа мәлімет жоқ.


Содан бері аттай үш жыл өтіпті. Қалада дөнер дүңгіршектері көбейіп, үлкен-үлкен сауда-сауық орталықтарының фудкорттарында фастфудтың неше атасын ұсынатын нүктелер ашылды. Ал қазақша фастфуд ұсынатын бір де бір тамақтану орны жоқ екенін өзіңіз де біліп отырсыз.

Сонда сол бір ұлы идея қайда қалды? Жанбай жатып өшкені ме? Мүмкін бар да шығар? Біз білмей жүрген болармыз? Қооой, мүмкін емес. Әйтеуір бір еститін едік қой, бар болса. Не де болса, идея авторының өзінен сұрап көрген жөн болар.

Интернеттің арқасында Рахат Икибаевты еш қиындықсыз таптым. Ұлттық тағамдарға қоса, басқа да қозғалыстардың басы-қасында жүрген азамат екен.

ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?«Бізде тіл мәңгүрттігімен қатар ас мәңгүрттігі де бар (әнаңғара, қандай термин). Өзіміздің ата-бабамыз ойлап тапқан ұлттық тамақтарды дамытудың орнына өзге елдің мәзіріне әуеспіз. Мен зейнетке шыққан соң нарықты зерттей бастадым. Фастфуд тамақтардың жастар арасында үлкен сұранысқа ие екенін көріп, «неге фастфудтың қазақша түрін тұтынбасқа» деп ойладым. Ол бастамамды студент жастар да қолдап, олармен бірге арнайы декорациялармен, ұлттық киімдермен презентация ұйымдастырып, бірнеше рецептілерімізді ұсындық. Мәзірде «құндақ ет», «жұмбақ ас» сынды тағамдар болды. Презентация туралы сюжеттер түсіріліп, жарыса жаңалықтар жазылды. Айтпақшы, сол кезде бұл тақырыпқа қазақтілді басылымдар еш қызығушылық танытпады. Тамақтану индустриясында бизнесмендерден бұл идеяға реакция болмады, мемлекет тарапынан да қаржылай қолдау көрсетілген жоқ. Ұлттық кулинария мәдениеті жұлдыздарын біріктіретін «Ас-stars» атты қоғамдық бірлестік те осы себептен құрылмады. Сөйтіп қазақша фастфуд құр идея күйінде қалды.»

Ағамыз осылай дейді. Және қолдайтын адам болса, ол идеяны әлі де жүзеге асырғысы келетінін айтады. Ал меніңше, есеп әуел бастан дұрыс қойылмаған сияқты. Қаржылық пайданы мақсат тұтпай, құр ұлттық құндылықтарды дәріптеуге инвестор табам деу – кешіріңіз енді, тым…

Жарайды, инвестор іздеу мәселесін былай қоя тұрып, «қазақша фастфуд қаншалықты дәмді?» «қаншалықты фаст?» және ең бастысы «ол сұранысқа ие болуы мүмкін бе?» деген сұрақтарға жауап іздеп көрейік. Ол үшін бар амал – оны өзің дайындап көру сияқты. «Құндақ ет» — «блатнойлардың»«беш», ал өзіміз «асылған ет» деп жүрген тағамның өзгертілген түрі» деген болатын ағамыз. Түсінгенім — ет, анау-мынаусы жаймаға оралады. Нақты дайындалу технологиясын жөндеп сұрап алмаппын. Екінші рет ағамызға хабарласудың сәті түспеді. Амал жоқ, үйдегі Әсел құрбым екеуміз дайындау әдісін елестетіп, және оны мейлінше фаст қылуға тырыстық.

1. Мұндағы ең ұзақ пісетіні – ет. Оны алдын-ала пісіріп алудың еш сөлекеті жоқ деп шештік.
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?

2. Одан кейінгісі қамыр. Оны да фаст-фуд нүкте иелері бір күнге жетерліктей алдын-ала жайып, кептіріп қоюларына болады. Тіпті өлшемі үлкендеу дайын жаймалар да бар.
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?

3. Картоп пен сәбізді әлсін-әлсін порция-порциямен пісіріп отыруға болады.
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?

4. Қалған көкөністерді «выкусымызға» қарай шикілей немесе қуырып қоса береміз.
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?

Мінекей, біз енді клиенттердің тапсырысын орындауға сақадай саймыз: жайылған қамыр, піскен ет, сәбіз, картоп және шикі тәтті бұрыш, пияз, қызанақ, аскөк.
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?

Содан клиент келіп «маған бір құндақ ет беріңізші» деген кезде:

Сартылдап қайнап жатқан сорпаға/суға қамырды салып жіберіп, 5-10 минуттан кейін аламыз.
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?
Ең қиыны – көлемі үлкендеу болғандықтан жайманы жыртып алмай түсіріп алу. Осы жерінде аз мұз терлеп кеттік. Дегенмен, мұны тәжірибе мен техника арқылы ретке қоюға болады деп шештік.

Тамақтың ішкі құрамын дайындауда 2 нұсқасын жасап көрдік:
Алғашқысы — қамырға орамастан бұрын піскен ет, картоп, сәбізді басқа көкөністермен бірге майға қуырып алу жолымен жасалады.
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?
Оған уақыт кетпейді, қамыр пісіп жатқан кезде параллель істеуге болады. Бұл әлгі майлы тамақты ұнататындарға.
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?

Ал майлы тамақты жақсы көрмейтіндер үшін ет және көкөністерді сол күйінде қамырға орау.
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?

Қамыр – ол лаваш емес, тағамды әлгі қағаз қораптарға салдым дегеннің өзінде жылп-жылп етіп, ішінің бәрі шашылып қалады.
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?

Сондықтан құндақ етті клиентке ұсынбас бұрын екі жағына 2-3 минуттан уақыт беріп духовкаға салып аламыз (табаға май азғантай май жағуды ұмытпаңыз). Сол кезде қамыр сәл қатайып, қабысып, ұстауға ыңғайлы болады, кей жерінің сәл қызарып, қытырлауы тағамды тек қана дәмді ете түседі.
Құндақ ет дайын! Қымызбен тарта беріңіз.
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?

Немесе сорпамен, ахаха))))
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?

Өте дәмді!
ОҒМ жазбалары: Қазақша фастфуд немесе «құндақ ет» неге қолдау таппады?


Негізі, қазақша фаст-фуд идеясы соншалықты абсурд емес сияқты. Өзімізден бөлек шетелдіктер үнемі келген кезде жергілікті ұлттық тағамды жеп көргісі келеді. Оны мен университетке конференцияларға келген қонақтарымыз бірінші кезекте ұлттық мәзірі бар тамақтану орнын сұрайтынынан білемін. Ал біз сол кезде ештеңе ұсына алмай ұяламыз.
Жазушы Эдуард Топольдің «Астро. Кассиопея ашынасы» атты кітабында әйгілі KFC брендінің негізін қалаушы Харланд Сандерс туралы мынадай жолдар бар:

Азғантай зейнатақылы зейнеткер Сандерс «11 шөп түрінен жасалған тұздықта қуырылған тауық етін дайындау рецептімен адамзатты құтқарамын» деген албырт идеясын жалау етіп, жол бойынан «Қуырылған балапан» атты кішкентай мейрамхана ашуға бірнеше жүз немесе тіпті бірнеше мың инвесторлардан ақша берулерін сұрап шықты. Мыңдаған инвесторлар «жоқ» деп жауап берді (қай есі дұрыс инвестор 65 жасар шалға ақша құяды?). Бірақ мың бірінші инвестор тәуекел етіп, оның сұраған ақшасын берді. Осылайша жол бойындағы ең алғашқы Kentucky Fried Chicken ашылды, ал 10 жылдан соң Сандерс Америка кәсіпкерлігінің аңызы мен символына айналды.

Әрине бұл көркем шығармадан үзінді, бірақ тура осы оқиғада анау айтқан әсірелеушілік болды деп ойламаймын. Мүмкін біздің зейнеткерге осындай мақсатшылдық жетіспеген шығар?
bk
Бөлісу:

32 пікір

DiasBisengali
Сорпа лимонмен… Ішіп көру керек екен.
Anar70
Дайындап көру керек))) сүйектен етті шамаларың келгенше турап, қалғаның мүжіп жеп алдыңдар ма?))))
AKY
Мүжіген жоқпыз, сол күйі тұр әлі)))))))))
asaubota
Евразия жақтағы 21-мектеп деген аялдаманың артында қазақша фастфуд көрдім. кіріп көрмедім бірақ
AKY
Барып көру керек екен)
zholantai
жасап көру керек екен, Шымкентке келіп, жасап берші, AKY :)
AKY
Жүгіріп баратырм)))))))))))
zholantai
құлайтын жеріңді айт, қағып аламын :)
ken
Етті ораманың ішіне турап салмаса, ананы жеу ыңғайсыз шығар.
AKY
Онсыз да туралған ғой)
zholantai
«Құндақ ет» — атауына сындым, құладым, күшті атау
Aya
ауызымның су құрыды.
patick
Няғып Айгерім өз фотосын қоймаған? Мүмкін емес.
AKY
Сен ұрса бергесін өзімнің фотомды қоймадым.
zholantai
өзі жемеген соң қоймаған шығар :) :) :)
AKY
Жьедім, өтте дәмді! :)
zholantai
сенің құндақ етті тістелеген фотоңды көргім келгендіктен де фото в студию болмаса сене алмайм :)
AKY
Түскен жоқпын фотоға, ибо онша емес боп тұрдым)))))))
zholantai
ұжсс, тарихи сәтті текке жіберіп :), құндақ етті алғаш әзірлеген қазақ блогерша болатындай-ақ едің ба дейм :),
ken
зато шпагатқа отыратын қыздың суреті барғо
Gastarbaiter
Еріксіз тасымды идім!
Құндақ ет 2.0 немесе аңыздың жаңғыруы
GALEKE
Атауы жынды екен. Әңгіме жоқ! Бірақ, идеяның өзінен екіұдай күйде қалдым. Барлық жерге қазақша тығып, қазақшалауға деген құмарлық дұрыс емес деп ойлаймын. Екінші жағынан шынымен сұранысқа ие болатын бренд жасай алса тек қуанар едім. Екіұдайлықтың себебі осы. Ал мынау оншалықты сәтті болмаған сияқты. Бірақ, осымен шектеліп қалмай эксперимент жалғастырып көрсең деген өтінішім бар. Қалауың болса, әрине
ademi_alem
Керемет! Жасап көру керек екен.
VKM
ең ұнаған пост болды! Айгера жарайсың! Тек атауын өзгертпесе,"құндақ ет" деген біртүрлі естілетін сияқты
RaymbekEgemberdiev
Тамаша, шынымен неге жасамасқа? Донерден 1000 есе артық қой мынау деген. Ағамыз үкіметтен көмек күтіп отырып қалған сияқты, бизнес деген олай басталмайды ғой, Айгерім жазғандай тек құндылық деп қатып қалу да болмайды. Заман талабы басқа.

Айгерім, ханым, бір бутик ашсаңызшы ;-)
RaymbekEgemberdiev
Бағасын шамалап есептеп көрмедіңіздер ма? )
AKY
Пезнес жасап кетсем, ә))))))))))
Jolaushi
Идеяң өте жақсы екен, пезнесвумен.
Arys_arlany
Әйгерім апай, бүгін кешкі асқа "Құндақ ет" дайындаңызшы )))
Құндақ ет лаваш беріңізші дегеннен жақсы естілетін сияқты. Өткенде Шымда пиццаның қайнар орталығына айналған Элдоро кафесіне бардық. Сонда пицца қазымен бар екен. Пицца емес кішігірім сорпасыз ет жегендей болып шығып едік, Әйгерімнің "Құндақ еті" айналымға шықса, тұрақты тұтынушысы болатын сияқтымын
AKA
Сондай бір жылы да тартымды жазба екен. Духовкадан кейін тіпті керемет формаға келіпті. :))